atarionline.pl
atarionline.pl Atari
Login:
Hasło:
Zapamiętaj mnie
Translate to RSS RSS
Stan wojenny na Atari ST/STE! z 2026-11-04 12:19 (0)
Asembler skrośny "xasm" (wersja 3.3.0 i wtyczka do VSCode) z 2026-11-03 12:26 (0)
Papierowa opowieść o małym Atari z 2026-11-01 19:26 (2)
Rocky o historii grupy MadTeam z 2026-10-31 22:31 (0)
Na końcu tęczy jednak jest skarb! z 2026-10-30 18:59 (1)
Wielki topór prawie wykuty! z 2026-10-28 20:00 (3)
Twórcy discmaga "The Voice" na KWAS #42 z 2026-10-24 12:09 (0)
Kolejny "RECOIL" i "ASAP" z 2026-10-23 22:51 (1)
Zegar Atari w Centrum Kongresowym z 2026-10-19 18:53 (11)
Wideospacer po muzeum Atari! z 2026-10-16 02:33 (4)
Historia Mayoneza z 2026-10-09 13:29 (2)
Jak ustawić 288 obrotów w stacji Atari 1050? z 2026-10-07 23:06 (16)
Rzeszowskie historie o Atari z 2026-10-01 14:18 (14)
KWAS #42 na żywo z 2026-09-19 14:07 (9)
KWAS #42 w Poznaniu już jutro z 2026-09-18 15:31 (6)
Rozmowa ze STeel-em / tOri z 2026-08-24 00:27 (9)
Tysiąc koni mechanicznych w PoFo z 2026-08-17 08:34 (20)
Spotkanie z demosceną #9: STeel/Tori z 2026-08-17 08:19 (7)
Letnia edycja Silly Venture 2026 z 2026-07-31 15:41 (40)
Pamięci Jurgiego z 2026-07-21 12:42 (2)
«« nowszestarsze »»

Pomocnik/Helper
Gry/Games

Katalog gier (konwencja Kaz)
Aktualizacja: 2026-11-06
Liczba katalogów: 8961, liczba plików: 40393
Zmian katalogów: 4, zmian plików: 26

0-9 A B C D
E F G H I
J K L M N
O P Q R S
T U V W X
Y Z inne
zipCałość 3088 MB

Katalog gier (konwencja TOSEC)
Aktualizacja: 2021-07-11

Opisy gier
"Old Towers" (Atari ST) opisał Misza (19)
Submarine Commander opisał Kaz (36)
Frogs opisał Xeen (0)
Choplifter! opisał Urborg (0)
Joust opisał Urborg (17)
Commando opisał Urborg (35)
Mario Bros opisał Urborg (13)
Xenophobe opisał Urborg (36)
Robbo Forever opisał tbxx (16)
Kolony 2106 opisał tbxx (3)
Archon II: Adept opisał Urborg/TDC (9)
Spitfire Ace/Hellcat Ace opisał Farscape (9)
Wyspa opisał Kaz (9)
Archon opisał Urborg/TDC (16)
The Last Starfighter opisał TDC (30)
Dwie Wieże opisał Muffy (19)
Basil The Great Mouse Detective opisał Charlie Cherry (125)
Inny Świat opisał Charlie Cherry (17)
Inspektor opisał Charlie Cherry (19)
Grand Prix Simulator opisał Charlie Cherry (16)
«« nowszestarsze »»

Wewnętrzne/Internals



   Nowinki tworzone dzięki CuteNews
Jak ustawić 288 obrotów w stacji Atari 1050?
Zenon Rakoczy z grupy Dial powraca z kolejną pożyteczną poradą techniczną, tym razem dla użytkowników stacji dyskietek Atari 1050:

Rzeczą konieczną przy naprawach i konserwacji stacji 1050 jest sprawdzenie i ewentualne ustawienie liczby obrotów, z jaką kręci się dyskietka. Standardowa wartość wynosi 288 obrotów na minutę. Tolerancja jest niewielka, ale przy pewnej wprawie można je ustawić na "oko". W niektórych przypadkach trzeba ustawić inne, niższe obroty. Instrukcja dla rozszerzenia turbo pod nazwą Top Drive podaje, że wartość 270 jest konieczna do tworzenia zabezpieczeń na nośniku. Hmmmm... spotkałem się z informacjami o innych wartościach, ale w tej chwili nie ma potrzeby się o to spierać.



Dostępne jest oprogramowanie do ustawienia prawidłowych obrotów. Oczywiście, aby służyło jako narzędzie, stacja musi je poprawnie wczytać, z czego wynika, że musi być sprawna. A jeśli nie inaczej? Po ptokach, nie można użyć programu!

Czym dokonać pomiaru?

Napęd stacji 1050 wyposażony jest w odpowiednią tarczę, by stroboskopem pomierzyć i ustawić obroty. Niedogodność jest taka, że napęd stacji należy wyjąć, obrócić do góry nogami i dopiero wtedy pojawi się dostęp do przygotowanej przez producenta tarczy stroboskopowej. A jak wówczas połączyć taki obrócony napęd z płytką stacji? Hmmm.... robić przedłużacze? Odpada. Z doświadczenia wiem, że "wachlując" napędem można niechcący zerwać jakiś przewód. Literatura podaje, że wykorzystanie tarczy odpada, bo naniesione paski są dla innych obrotów (czytelnik sam może sprawdzić, jaka jest prawda).



Zatem jakie urządzonko jest potrzebne, by pomierzyć od góry, bez niepotrzebnych operacji i zabiegów z wyjmowaniem napędu i odwracaniem go? Tym urządzeniem jest stroboskop. Ale... gdzie od góry umieścić tarczę pomiarową? Pomysłów może być wiele, ale problem w tym, że żaden z nich nie jest praktyczny. Co pozostaje? Patrzymy na napęd od góry. I odkrycie! Tarcza jest. Trzeba ją tylko zauważyć.

Zatem wkładamy do stacji dyskietkę i opuszczamy dźwignię. I gdzie ta tarcza? Już odpowiadam. Dyskietkę dociska takie stożkowe kółeczko, które na obwodzie ma 16 wypustek, pomiędzy którymi jest przerwa... Jeszcze nic nie zrobione, a już mamy to, czego potrzeba. Idea wykorzystania tego kółka jest taka: stroboskop oświetla wypustki, mechanik kręci potencjometrem VR2 na płycie stacji i obserwuje, co widać. W pewnym momencie wirujące wypustki zatrzymują się, co oznacza, że obroty dyskietki wynoszą 288.

Trochę obliczeń, aby być pewnym. Wypustek na kółeczku jest 16. Obroty dyskietki 288. To daje w ciągu minuty 16*288=4608. Tyle wypustek pojawi się w danym punkcie w minutę. Dzieląc 4608 przez 60 sekund, uzyskujemy 76,8, czyli w ciągu sekundy pojawi się w danym punkcie 76,8 wypustki. Wniosek: z taką częstotliwością powinno migać światełko stroboskopu, by wszystko było poprawne.



Pytanie, skąd wziąć taką częstotliwość stroboskopu? Znów matematyka się przyda. Z większej częstotliwości, którą można licznikiem podzielić, otrzymać wymaganą wartość. Jest rok 2026 i odpowiedź nasuwa się sama. Zrobi to procesor! Nie, nie zrobi sam. Za dużo roboty, a kto napisze program? Na szczęście istnieją stare, sprawdzone rozwiązania. Są nimi układy TTL. W szufladzie ich pełno. Ale jaką wyższą częstotliwość wybrać? Przyda się wiedza, co to jest wielokrotność. Do roboty, liczymy. Mnożymy 76,8 przez przykładowo 10000, co daje nam 768000. Wartość jest liczbą całkowitą, stabilną, bez czegoś tam po przecinku. Ale, ta częstotliwość też powinna być stabilna czyli należy wykorzystać... kwarc. Tyle że kwarcu o takiej wartości raczej nie ma. Metodą prób i błędów sprawdzamy inne mnożenia i wychodzi, że jeżeli 76,8 pomnożymy przez 24000, otrzymamy 1843200. Rzut okiem na Allegro uświadamia, że takie oscylatory kwarcowe są, w dodatku tanie. Co za ulga. Generator więc mamy.

Teraz potrzebujemy dzielnika. Jego konstrukcja może być różna, ale nam chodzi o prostotę. Wybór pada na układ CD4040, mający w sobie dzielnik (licznik), który idealnie się nadaje. Trzeba tylko skrócić jego możliwości dzielenia przez wprowadzenie sprzężenia zwrotnego. I znów matematyka: 1843200/2400=768. I jeszcze raz dzielimy przez 10, czyli 768/10=76,8. Bingo! Podział przez 2400 wykona licznik CD4040, a podział przez 10 wykona licznik CD74017.



Światełkiem stroboskopu będzie dioda LED. Koloru dowolnego, ważne, by była super jasna, żeby było ją lepiej widać. Tyle teorii. Teraz schemat. Oscylator kwarcowy 1843200, licznik (dzielnik przez 2400) jako układ CD4040. Diody i opornik to uproszczona bramka NAND. Po osiągnięciu wartości 24000 zeruje się i liczy od zera. Impuls podany jest na kolejny licznik CD4017, a z niego wyjściowy impuls poprzez tranzystor zasila diodę LED, która miga z częstotliwością 76,8. Oczywiście, migania diody nie da się zauważyć, więc przyszli monterzy niech nie panikują, że coś jest nie tak. Tabelka obrazująca, do jakich wyjść układu CD4040 należy dołączyć diody, by podział wynosił 2400.

CD 4040 (kolejno: wyjście, numer pinu, waga podziału; symbolem "X" zaznaczone są wartości, które zsumowane dają wymagany podział przez 2400):

Q1 === pin9 === 1
Q2 === pin7 === 2
Q3 === pin6 === 4
Q4 === pin 5 === 8
Q5 === pin3 === 16
Q6 === pin2 === 32 X
Q7 === pin4 === 64 X
Q8 === pin13 === 128
Q9 === pin12 === 256 X
Q10 === pin14 === 512
Q11 === pin15 === 1024
Q12 === pin1 === 2048 X

Sprawdzenie przyjętych wartości: 32+64+256+2048=2400 pokazuje, że wszystko się zgadza; jest podział przez 2400. Układ CD4017 jak wspomniałem, podzieli otrzymaną częstotliwość przez 10 i wynikowe 76,8 zasila diodę LED. Powinna być umieszczona soczewką w dół, jakieś 2-3mm nad podstawą obudowy stroboskopu. Wszystko, co trzeba, widać na zdjęciach. Tyle teorii i opisu schematu.

Jak dokonać pomiaru?

W czasie pomiaru i ustawiania wymaganych obrotów dyskietka powinna się kręcić. Jak to wymusić? Napisać do tego oprogramowanie. Ale jest prostszy sposób. Włożyć pustą, ale sformatowaną dyskietkę do stacji i opuścić dźwignię. Włączyć komputer, by zbootował. Dyskietka jest pusta, więc na ekranie w nieskończoność będzie pojawiać się BOOT ERROR, ale stacja będzie się kręcić. Załączony stroboskop podsuwamy pod docisk dyskietki. Należy go ustawić tak, aby dioda LED wyraźnie oświetlała wypustki. Śrubokręt bierzemy do ręki. Na płycie jest wmontowany potencjometr VR2 do regulacji obrotów. Patrzymy od góry na kręcące się kółeczko docisku dyskietki i tak ustawiamy potencjometr VR2, by widoczne było (to złudzenie stroboskopowe), że kółeczko nie obraca się. Jeżeli stroboskopem trzeba ustawić inne obroty, na przykład 300, choć nie wiem po co i do czego, należy czytelniku samodzielnie dokonać odpowiednich obliczeń. Jak się to robi podałem wyżej. Oczywiście odpowiednio skonfigurować trzeba też układ CD4040 (chodzi o podłączenie diod w pętli sprzężenia). Na płytce stroboskopu widać więcej diod niż pokazuje schemat. To takie moje usprawnienie do innych potrzeb.




Wielkie podziękowania dla autora za umieszczenie projektu, schematu, opisu w sieci. Podpatrzyłem, zrobiłem i mam. To powinno być w moich rękach jakieś 35 lat temu. Byłbym zdrowszy, a wiele stacji 1050, które dano mi do serwisu, kręciłoby jeszcze lepiej.

Uzupełnienie o krótki filmik działającego stroboskopu Zenona:



I komentarz od Zenona: Na dołączonym filmiku widać ustawienie stroboskopu nad kręcącym się kółeczkiem. Segmenty lekko przesuwają się, co świadczy o tym, że obroty dyskietki są nieco inne niż potrzeba. Śrubokręt do ręki i przestawić potencjometr VR2 do poziomu, gdy widoczne segmenty zatrzymają się i przestaną przesuwać się w lewo lub w prawo.

2026-10-07 23:06 by Kaz
komentarzy: 16
0xF @2026-10-08 10:32:09
Rozumiem, że to wszystko jest obejściem na wypadek, gdy nie mamy możliwości wczytania do Atari programu mierzącego prędkość? Za to mamy scalaki i kwarc. :)
Yolk (xmgatz) @2026-10-08 10:58:28
Super artykuł. Uwielbiam takie prawdziwe inżynierskie smaczki. Dzięki za opracowanie.
Kaz @2026-10-08 17:26:16
0xF - w drugim akapicie Zenon wspomina o takim oprogramowaniu. I dodaje, że uruchomienie go wymaga sprawnej stacji. Jak domniemuję, bywają sytuacje, że stacja nie jest jeszcze na tyle sprawna, żeby bezproblemowo odczytywać soft, a naprawiający musi ustawić prawidłowe obroty.
Zenon @2026-10-08 17:41:06
Ano tak, o to chodzi.
Stroboskop pozwala z większą precyzją ustawić prawidłowe obroty stacji. Aż tak dokładne nie są wymagane (tolerancja). Rozwiązując jakieś zagadnienie matematyk powie... ja podaję dokładny wynik.
Sprawdziłem moje stacje. Obroty ustawione programem są ok. Stacje pracują poprawnie. Sprawdzone stroboskopem wymagały niewielkiej korekcji i.... też pracują.
Kaz @2026-10-08 22:05:13
Dodałem do nowinki, na jej końcu, krótki film od Zenona z działającym stroboskopem.
Bca @2026-10-08 23:26:22
Wow, to jak w profesjonalnym gramofonie
Kaz @2026-10-09 01:51:35
Jeszcze dodajmy, skąd pochodzi pomysł i schemat, za który Zenon dziękował. To od kolegi z południa o ksywie Igi:

https://blog.3b2.sk/igi/post/CMOS-strobo...
jhusak @2026-10-09 09:18:04
Ja rozumiem - sztuka projektowania układów cyfrowych - nie ujmuję. Ale z tym mikrokontrolerem jest jednak duuużo szybciej. Bierzesz Arduino, piszesz 10 linijek kodu i jest. Za 10 minut. Z testami. Albo AI pomoże, jak nie umiesz :) Led lutujesz bezpośrednio do wyprowadzeń procka (można połączyć 8 pinów portu równolegle) i sterujesz super krótkimi impulsami.
Wiem, to niekoszerne :)
Kaz @2026-10-09 12:03:21
Ja to widzę jako "starą szkołę", o której wiedzę należy pielęgnować, żeby była alternatywnym źródłem umiejętności. Przychodzi mi do głowy analogia taka, że można kupić sobie w Castoramie gotową farelkę, bo to 10 minut zakupów i gotowe, ale można też nauczyć się rozpalać ognisko w lesie. Jedno wygodne na co dzień, drugie uczy nie tylko samego ogrzania się, ale i organizacji miejsca i opału, sposobów zapalania i utrzymania ognia, zasad bezpieczeństwa, fizyki ognia, itd. - czyli generalnie rozwija myślenie. Jak dzieciaki będą powtarzać tylko to, co AI im powie, to nie tylko nie napiszą kodu, nie zlutują niczego, ale nawet nie będą zadawać mu tego pytania, jak to się robi.
0xF @2026-10-11 21:54:45
Ja bym spakował w plecak popsutą stację i sześciopak i podjechał do kolegi, który ma sprawną stację, z której można wczytać program mierzący obroty.
Kaz @2026-10-11 22:32:35
To jest oszukiwanie systemu :P
Podpowiem - mógłbyś też plecaka nie pakować i kupić drugą sprawną stację. Albo już ją mieć :)
Zenon @2026-10-12 12:45:55
0xF....
Napisz co byś zrobił gdybyś stacje naprawiał.
Tak sobie myślę że gdybyś potrzebował wbić gwóźdź do ściany poszedłbyś do wypożyczalni i po kłopocie. Jednak gdybyś remontował mieszkania i zarabiał na życie młotek miałbyś na wyposażeniu.
Rozumiem że twój wpis zabarwiony jest żartem, pozwoliłem sobie też zażartować, nie mając nic złego na myśli.
Kaz @2026-10-12 12:46:55
Jhusak - autor Igor Gramblička prosił o przekazanie Ci takiego linka:

https://blog.3b2.sk/igi/post/Strobeduino...
0xF @2026-10-12 19:54:51
Zenon: Gdybym naprawiał stacje to miałbym przynajmniej jedną sprawną stację? Ewentualnie w BASICu napisał program mierzący obroty popsutej stacji? W ogóle mi nie przyszło do głowy konstruować sprzętowy miernik obrotów.

I pewnie dlatego nie naprawiam stacji. I cieszę się, że ktoś inny umie to zrobić. :)
0xF @2026-10-12 20:07:05
Rozumowałem w ten sposób, że żeby zmierzyć obroty wystarczy czytać w kółko ten sam sektor. Ale jeśli obroty są mocno odchylone to przecież nie przeczytasz i nie masz co zmierzyć. :)
W Karin Maxi można np. włączyć silnik i zmierzyć po jakim czasie kontroler go zgasi - to jest jakaś konkretna liczba obrotów wykrywanych otworem indeksowym. Ale gołej 1050 tak nie zaprogramujesz.
Zenon @2026-10-12 20:43:13
Każda droga prowadzi do Rzymu, lub ba szczyt góry.
Pomysłów na pomiar ilości obrotów jest wiele, żadnego nie neguję.
Ten tu przedstawiony jest jednym z nich. Od czasu jak mam stroboskop nie zamienię go na żadne inne narzędzie. Po prostu REWELACJA! Polecam każdemu.
Dodatkowo stroboskop chwyta drżenie obrotów czego program nie robi. W zasadzie do niczego te wiedza (pomiar) nie jest potrzebny, ale widać że nie jest idealnie.
nickname
e-mail / website (opcjonalnie)

Aktualne tematy
Nowe gry na Atari (585)
ostatni: 07-11-2026 13:54, astrofor
Czy Atari może korzystać z BBS? (30)
ostatni: 07-11-2026 12:34, Fenixom1911
ktoś pytał o STL obudowy Atari... (36)
ostatni: 07-11-2026 09:47, woocash500
Agent U.S.A. 2 (remake z co-opem,... (6)
ostatni: 07-11-2026 00:56, zbyti
Atari Action! Compiler (39)
ostatni: 06-11-2026 23:26, zbyti
Gra "Celeste" (Atari VBXE) (36)
ostatni: 06-11-2026 20:26, zbyti
Język programowania "Nova Basic" (24)
ostatni: 06-11-2026 18:50, Kaz
RMT hacking (483)
ostatni: 06-11-2026 17:19, zbyti
Zmiany w bazie gier, dem, użytków (1365)
ostatni: 06-11-2026 16:36, Krótki
Kupię Atari 130XE bez przeróbek (7)
ostatni: 06-11-2026 15:18, BaX
Silly Venture 2026WE - the bigges... (49)
ostatni: 06-11-2026 14:10, greymsb
ZUGZA - Zmyślny Uruchamiacz Gier ... (3)
ostatni: 06-11-2026 10:03, marcowy
Poison - Dead Space CD Preview (8)
ostatni: 05-11-2026 20:21, poison
Action! na Rosetta Code (48)
ostatni: 05-11-2026 16:02, George
AI - Deus ex Machina czy Spiritus... (34)
ostatni: 05-11-2026 14:52, George

Kategorie Forum Atarum

Administratorzy: Adam, Cyprian, Jhusak, Kaz
Użytkowników: 3108
Ostatnio zarejestrowany: graysonkyay55
Postów ostatniej doby: 54

Spotkania i zloty/Meetings & Parties

Najbliższe imprezy
link do naszych spotkań online, zapraszamy do odwiedzenia kanału zoom również przez kod QR:

KWAS

Kalendarz AOL


Społeczność/Community


Rozmawiali
Wywiad z Mariuszem Jaroszem i Kaz (16)
Wywiad Dracona z Mr. Bacardim i Kaz (16)
Tomasz Dajczak i Kaz (22)
Lech Bąk i "Świat Młodych" i Kaz (26)
Michał "Mike" Jaskuła i Kaz (30)
F#READY i Dracon (22)
Daniel „Arctus” Kowalski i Dracon (25)
KATOD i TDC (15)
Mariusz Wojcieszek i "Adam" (17)
Romuald Bacza i Ramos (16)
Śledzenie Amentesa i Larek (9)
Leszek Łuciów i Charlie Cherry (17)
TO JUŻ ZA TOBĄ: rozmowa z Bobem Pape i cpt. Misumaru Tenchi (39)
Rob Jaeger i Emu (53)
Jacek "Tabu" Grad i Dracon (0)
Alexander "Koma" Schön i Kaz (0)
Maciej Ślifirczyk i Charlie Cherry (0)
Jarek "Odyniec1" Wyszyński i Kaz (0)
Marek Bojarski i Kaz (0)
Olgierd Niemyjski i Ramos (0)
«« nowszestarsze »»

Stragan
Nowe, pojemniejsze RAM-Carty oferuje Kaz (21)
"mouSTer" czyli myszka ST oferuje Kaz (30)
Atari USBJoy Adapter oferuje Jakub Husak (0)
Programy: Kolony 2106 oferuje Kaz (7)
Sprzęt: rozszerzenia oferuje Lotharek (408)
Gadżety: naklejki, pocztówki oferuje Sikor (11)
Sprzęt: cartridge RAM-CART oferuje Zenon (7)
Miejsce na drobne ogłoszenia kupna/sprzedaży oferuje Kaz (58)
Sprzęt: interfejs SIO2IDE oferuje Piguła (3)
Sprzęt: interfejs SIO2SD oferuje Piguła (117)

Użytki/Utils
Sprzęt/Hardware

Wynalazki
Jak ustawić 288 obrotów w stacji Atari 1050? napisał Kaz (16)
Atari jako programator pojazdu gąsienicowego napisał Kaz (17)
Usprawnienia magnetofonu XC12 napisał Kaz (12)
Atari i Bluetooth napisał Kaz (35)
SIO2PC-USB napisał Larek (46)
Nowe SIO2SD napisał Larek (0)
SIO2SD w CA12 napisał Urborg (15)
Ratowanie ATMEL-ów napisał Yoohaas (12)
Projektowanie cartów napisał Zenon (12)
Joystick do Atari napisał Larek (54)
Tygrys Turbo napisał Kaz (13)
Testowałem "Simple Stereo" napisał Zaxon (5)
Rozszerzenie 1MB napisał Asal (21)
Joystick trzyprzyciskowy napisał Sikor (18)
Moje MyIDE oraz SIO2PC na USB napisał Zaxon (16)
Jak wykonać płytkę drukowaną? napisał Zaxon (28)
Rozszerzenie 576kB napisał Asal (36)
Soczyste kolory napisał scalak (29)
XEGS Box napisał Zaxon (13)
Atari w różnych rolach napisał Różyk (9)
«« nowszestarsze »»